Παιχνίδια του πολιτικού λόγου

Ερώτημα: Αν δώσουμε σ' έναν υποψιασμένο Ελληνα πολίτη να διαβάσει δύο προεκλογικά πολιτικά κείμενα, ένα γραμμένο από πολιτικό που ανήκει στο κυβερνών κόμμα κι ένα κείμενο πολιτικού τής αξιωματικής αντιπολίτευσης, θα καταλάβει ο αναγνώστης ποιο κείμενο είναι από πολιτικό τού ΠαΣοΚ και ποιο από πολιτικό τής Νέας Δημοκρατίας; Η απάντηση (που βγαίνει από μια πολύ περιορισμένη δειγματοληπτική έρευνα) είναι θετική: η ρητορική τού πολιτικού λόγου των δύο κομμάτων, όπως εμφανίζεται στην προεκλογική περίοδο, είναι αναγνωρίσιμη και ταυτίσιμη. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχουν ορισμένες στάσεις στα θέματα που απασχολούν τον πολίτη, ορισμένες συνθηματοποιημένες πάγιες φράσεις, ορισμένες λέξεις-κλειδιά και ένα γενικότερο ύφος εκφράσεως, μια ρητορική των εκατέρωθεν πολιτικών κειμένων που αποκαλύπτουν την πολιτική ταυτότητα τού συντάκτη τους, πράγμα που αναμένεται από τη θεωρία τής γλωσσικής επικοινωνίας και την πρακτική τής λειτουργίας τού πολιτικού λόγου. Μέσα στη ρητορική τού πολιτικού λόγου, κι όταν ακόμη υπάρχει σύμπτωση των πολιτικών επιλογών, για προφανείς λόγους εμφανίζεται από τους μεν ως μη υπάρχουσα και από τους δε ως οικειοποίηση δικών τους θέσεων, προγραμμάτων και προτάσεων. Στελέχη τής Ν. Δημοκρατίας δεν παραλείπουν στον πολιτικό τους λόγο να επαναλαμβάνουν ότι το ΠΑΣΟΚ εφαρμόζει τις δικές τους αρχές και θέσεις, ενώ στελέχη τού ΠΑΣΟΚ τονίζουν ότι τα δικά τους προγράμματα, τις δικές τους προτάσεις σε διάφορα θέματα οικειοποιείται το κόμμα τής αξιωματικής αντιπολίτευσης.