Επιτάφιος του Περικλη-Παράγραφος 40

 

Το ιδεώδες του Αθηναίου πολίτη κατά τον Περικλή

Α. Πνευματική και ηθική στάση ζωής

• Αγάπη για την ομορφιά χωρίς επίδειξη — καλλιέργεια με απλότητα.

• Αγάπη για τη θεωρητική σκέψη χωρίς αδράνεια — σκέψη που οδηγεί σε δράση.

• Πλούτος = μέσο για προσφορά, όχι για κομπασμό.

• Φτώχεια = όχι ντροπή, αρκεί να υπάρχει προσπάθεια υπέρβασης με εργασία.

  
  
  

Β. Ιδιότητα του ενεργού πολίτη

• Οι Αθηναίοι συνδυάζουν ιδιωτική και δημόσια μέριμνα.

• Δεν υπάρχει «φιλήσυχος απολιτικός»· η αδιαφορία για τα κοινά = αχρηστία.

• Η γνώση και η συζήτηση προηγούνται της πράξης· δεν δρουν τυφλά.

Γ. Τόλμη και φρόνηση

• Ιδιαίτερο γνώρισμα των Αθηναίων: συνδυασμός τόλμης και σύνεσης.

• Οι άλλοι: άγνοια → θράσος, περίσκεψη → δισταγμός.

• Αληθινή δύναμη ψυχής = γνώση των κινδύνων χωρίς φυγή.

Δ. Αντίληψη για την καλοσύνη και τη φιλία

• Δεν επιδιώκουν φίλους για να λαμβάνουν ευεργεσίες, αλλά για να προσφέρουν.

• Ο ευεργέτης είναι σταθερότερος φίλος, γιατί θέλει να διατηρήσει τον δεσμό.

• Η αγαθοεργία των Αθηναίων είναι ανιδιοτελής, πηγάζει από εμπιστοσύνη και ελευθερία.

  Εργασίες

  Α. Κατανόηση κειμένου

  1. Τι σημαίνει για τους Αθηναίους «νὰ ἀγαπᾶμε τὴν ὀμορφιὰ παραμένοντας ἁπλοί»;

  2. Πώς αντιμετωπίζουν τον πλούτο και τη φτώχεια;

  3. Ποια είναι η στάση τους απέναντι στη συμμετοχή στα κοινά;

  4. Τι εννοεί ο Περικλής όταν λέει ότι «ἡ πράξη δὲν βλάπτεται ἀπὸ τὴ συζήτηση»;

  5. Ποια στοιχεία δείχνουν τη σύζευξη τόλμης και σύνεσης στους Αθηναίους;

  ---

  Β. Κριτική σκέψη

  6. Ποιες από αυτές τις αξίες θεωρείς πιο σημαντικές για τον σημερινό πολίτη;

  7. Βρες παραδείγματα από τη σύγχρονη κοινωνία που δείχνουν:

     • Ενεργή συμμετοχή στα κοινά:

     • Ανιδιοτελή προσφορά:

     • Συνδυασμό γνώσης και δράσης:

       
       

        «Τι θα έκανες αν…»

       • Αν είχες πλούτο, πώς θα τον χρησιμοποιούσες σύμφωνα με τις αξίες του Περικλή;

       • Αν έβλεπες κάποιον να αδιαφορεί για τα κοινά, τι θα του έλεγες;

       • Αν μπορούσες να περιγράψεις τον “άχρηστο πολίτη” του σήμερα, ποιος θα ήταν;

         Δραστηριότητες
         🎨 Καλλιτεχνικό πανό	Δημιουργία συλλογικής “τοιχογραφίας” με τις λέξεις: ομορφιά, απλότητα, δράση, τόλμη, φιλία
         🗳️ Μαθητική “βουλή”	Συζήτηση για θέματα σχολείου (καθαριότητα, εθελοντισμός, συμμετοχή) με κανόνες Επιταφίου	ς

---